İnşaat, imalat ve taahhüt projelerinde kullanılan demir ve çelik malzemelerin kalitesi, doğrudan yapının güvenliğini, taşıma kapasitesini ve ömrünü belirler. Piyasada standartlara uygun olmayan, geri dönüştürülmüş kalitesiz hurdalardan üretilmiş veya milimetrik toleransları eksik demirlerle karşılaşmak mümkündür. Bir demir alımı yaparken malzemenin kaliteli ve güvenilir olduğunu anlamanızı sağlayacak 5 temel yöntemi sizler için derledik.
1. Ürün Analiz Sertifikası ve TSE Belgelerini İnceleyin
Kaliteli bir demir-çelik ürününün en net kanıtı, üretici fabrikanın düzenlediği ürün analiz sertifikasıdır (milli sertifika). Bu belgede malzemenin kimyasal bileşimi (karbon, kükürt, fosfor oranları) ile akma ve çekme mukavemeti değerleri yer alır. Tedarikçinizden TSE standartlarına (TSE EN 10080 vb.) uygunluk belgelerini mutlaka talep edin.
2. Fiziki Görünüm ve Yüzey Kontrolü
Kaliteli inşaat demiri ve profillerin yüzeyi pürüzsüz ve düzgün olmalıdır.
Yüzeyde derin çatlaklar, katlanma izleri, çapaklar veya belirgin eğrilikler bulunmamalıdır.
İnşaat demirinde nervürlerin (tırnakların) belirgin, eşit aralıklı ve standart açılarda olması, betona tutunma (aderans) açısından şarttır.
3. Milimetrik Çap ve Kumpas Ölçümü (Tolerans Kontrolü)
Piyasada "eksik toleranslı" olarak bilinen ve kağıt üzerinde 12 mm görünen ancak kumpasla ölçüldüğünde 11 mm çıkan standart dışı ürünlere karşı dikkatli olunmalıdır. Malzemenin gerçek çapını veya et kalınlığını kumpas ile ölçerek projenizdeki değerleri tam karşılayıp karşılamadığını doğrulayın.
4. Pas ve Korozyon Durumu
Demirin hafif yüzeysel bir pas rengi alması doğal bir oksitlenmedir ve betona tutunmayı engellemez. Ancak malzeme pul pul dökülüyorsa, kabuk tutmuşsa ve pas nedeniyle et kalınlığı gözle görülür şekilde incelmişse o demir taşıma kapasitesini kaybetmiş demektir.
5. Bükme ve Doğrultma (Süneklik) Testi
Kaliteli yapı çeliği esnek olmalı, soğuk bükme işlemlerinde çatlama yapmamalıdır. Şantiyede etriye veya pilye kırımı yapılırken hemen kırılan, çatlayan veya aşırı sert olan demirler yüksek karbonlu veya kalitesiz hurda demirden imal edilmiş demektir.